Petition addressed to:
Πρωθυπουργός της Ελλάδος
Με δεδομένο ότι το βασικό πλεονέκτημα του Ελληνικού προγράμματος είναι το χαμηλό όριο επένδυσης, θεωρείται αναγκαίο η ανακοίνωση του διπλασιασμού του ορίου επένδυσης να συνοδευτεί από επιπλέον παροχές προς τους επενδυτές που επιλέγουν τη χώρα μας, ανάλογες των ανταγωνιστικών προγραμμάτων της Ε.Ε., όπως επίσης και από παράλληλες κινήσεις, όπως η αύξηση του ορίου και για τις άυλες επενδύσεις. Επιπλέον θα πρέπει να δοθεί μεταβατική περίοδος προκειμένου να οργανωθεί η αγορά και να γίνει ομαλά η μετάβαση δίχως να δημιουργηθούν στρεβλώσεις στην αγορά ή αδικίες εις βάρος επενδυτών. Τυχόν διαφοροποίηση του ελαχίστου ορίου επένδυσης σε συγκεκριμένες περιοχές θα πρέπει να γίνει προσεκτικά, προκειμένου να μην δημιουργηθεί εσωτερικός ανταγωνισμός. Παρατίθεται πρόταση αναμόρφωσης αποτελούμενη από τέσσερις πυλώνες:
1) ΑΥΞΗΣΗ ΠΡΟΝΟΜΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΠΕΝΔΥΤΕΣ
2) ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΕΛΑΧΙΣΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΕΠΕΝΔΥΣΗΣ ΑΝΑ ΠΕΡΙΟΧΗ
3) ΑΥΞΗΣΗ ΕΛΑΧΙΣΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΑΥΛΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ
4) ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΥ – ΕΦΑΡΜΟΓΗ WAITING LIST
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α: ΑΥΞΗΣΗ ΠΡΟΝΟΜΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΠΕΝΔΥΤΕΣ
1) ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΗ ΠΟΛΙΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ
Το βασικό πλεονέκτημα του Πορτογαλικού προγράμματος, και ο λόγος που κάποιος αφήνει την Ελλάδα των 250.000 ευρώ για να πληρώσει πολλά περισσότερα για μια Πορτογαλική golden visa είναι η πρόσβαση στην υπηκοότητα.
Το 2018, λίγο πριν οι πρώτοι επενδυτές συμπληρώσουν πενταετή διαμονή, η Πορτογαλία αναμόρφωσε τον Πορτογαλικό Κώδικα Ιθαγένειας το 2018, προκειμένου να διευκολύνει τους κατόχους Golden Visa να καταθέτουν αίτηση πολιτογράφησης μετά από 5 χρόνια (αντί για 6 που ήταν μέχρι τότε), χωρίς παράλληλα να απαιτείται να αποδείξουν ότι η Πορτογαλία αποτελεί το κέντρο των ζωτικών τους συμφερόντων και την κοινωνική και οικονομική τους ένταξη στην κοινότητα, αλλά και χωρίς να διαμένουν στην χώρα περισσότερες από 7 ημέρες / έτος, δηλαδή τις ελάχιστες ημέρες διαμονής που προϋποθέτει το Πορτογαλικό πρόγραμμα. Από το 2018, οι επενδυτές δεν καλούνταν να αποδείξουν ότι έχουν ενταχθεί στην κοινωνική και οικονομική ζωή της χώρας, αλλά αντίθετα το Κράτος καλείται να αμφισβητήσει και να αποδείξει την έλλειψη ένταξης, σε όποιες περιπτώσεις αυτό μπορεί να ισχύει.
ΕΠΟΜΕΝΩΣ, θα πρέπει να μελετηθεί το πλαίσιο χορήγησης ιθαγένειας, ώστε να μην απαιτείται από τους επενδυτές – κατόχους Golden Visa να διαμένουν μόνιμα στην χώρα (δηλ. περισσότερες από 183 ημέρες ανά έτος) αλλά να μπορούν να πολιτογραφηθούν βάσει των προϋποθέσεων ελάχιστης διαμονής του εκάστοτε τίτλου διαμονής τους. Παράλληλα, θα πρέπει να απαλειφθεί η υποχρέωση των αιτούντων να αποδεικνύουν δεσμούς κοινωνικής και οικονομικής ένταξη, πέραν αυτών που αυταπόδεικτα δημιουργούνται από την ίδια την κατοχή της ακίνητης περιουσίας (φορολόγηση, γειτνίαση, συναλλαγές με την κοινότητα κλπ.).
2) ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ
Πορτογαλία, Ισπανία και Μάλτα παρέχουν πλήρη πρόσβαση στην αγορά εργασίας στους επενδυτές/κατόχους Golden Visa. Η Ελλάδα είναι η μόνη Ευρωπαϊκή χώρα που δεν παρέχει δικαίωμα εργασίας, αποτελώντας σημαντικό ανασταλτικό παράγοντα για πολλούς επενδυτές, κυρίως αυτών που βρίσκονται ακόμα σε παραγωγική ηλικία.
Ταυτόχρονα, η Ελλάδα χάνει επίσης σημαντικούς πόρους όπως:
1. το κεφάλαιο της αρχικής επένδυσης για την απόκτηση άδειας διαμονής,
2. την μετέπειτα εισροή αμιγώς επενδυτικών κεφαλαίων για την δημιουργία επιχειρήσεων,
3. την δημιουργία νέων θέσεων εργασίας,
4. σημαντικό έμψυχο υλικό και μεταφορά τεχνογνωσία από άλλες χώρες.
Για όλους τους ανωτέρω λόγους, κρίνεται σκόπιμο να χορηγηθεί ΠΛΗΡΗΣ πρόσβαση στην αγορά εργασίας και η περίπτωση 6 της παραγράφου Β του άρθρου 20 και η περίπτωση 9 της παραγράφου Γ του άρθρου 16 του ν. 4251/2014, να αντικατασταθεί ως εξής: «Οι άδειες διαμονής που χορηγούνται σύμφωνα με την παρούσα παράγραφο παρέχουν στον κάτοχο τους δικαίωμα άμεσης πλήρους πρόσβασης στην αγοράς εργασίας.»
3) ΒΕΛΤΙΩΣΕΙΣ ΣΤΑ ΣΗΜΕΙΑ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
Πέραν των ως άνω πολύ βασικών και δομικών αλλαγών προκειμένου το πρόγραμμα να συνεχίσει να λειτουργεί εύρυθμα, περαιτέρω βελτιώσεις και κίνητρα μπορούν να εφαρμοστούν, όπως ενδεικτικά αναφέρονται παρακάτω:
1) Διεύρυνση αρχική χορήγηση σε τέκνα επενδυτών μέχρι την ηλικία των 24 ετών, χωρίς προϋποθέσεις και μέχρι την ηλικία των 28 ετών εφόσον αποδεικνύουν ότι είναι οικονομικά εξαρτώμενα από τον βασικό επενδυτή.
2) Υιοθέτηση μοντέλου τεσσάρων γενεών, δηλαδή επέκταση του δικαιώματος διαμονής στους παππούδες και αντίστοιχα στα δισέγγονα του βασικού επενδυτή.
3) Χορήγηση άδειας διαμονής ανεξαρτήτως ηλικίας σε εξαρτώμενα μέλη οικογένειας με συγγένεια μέχρι β’ βαθμού που φέρουν πνευματική, σωματική ή ψυχική αναπηρία.
4) Απομακρυσμένη ψηφιακή λήψη των βιομετρικών δεδομένων με δυνατότητα τηλεδιάσκεψης ή λήψη σε κινητές μονάδες μέσω Ελληνικών προξενικών αρχών.
5) Εξορθολογισμός πλαισίου σε περίπτωση απόκτησης ακινήτου μέσω κληρονομιάς, δωρεάς ή γονικής παροχής.
Reason
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Β: ΔΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΕΛΑΧΙΣΤΟΥ ΟΡΙΟΥ ΕΠΕΝΔΥΣΗΣ ΑΝΑ ΠΕΡΙΟΧΗ
Η Πορτογαλία προσφέρει την δυνατότητα έκπτωσης 20% (δηλ. 400.000 αντί για 500.000) στο ελάχιστο όριο επένδυσης σε περίπτωση που συντρέχουν δύο προϋποθέσεις: α) το ακίνητο να βρίσκεται σε ζώνες χαμηλής πυκνότητας (δηλ. λιγότεροι από 100 κάτοικοι ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο και με ΑΕΠ χαμηλότερο του 75% του Εθνικού μέσου όρου) και β) το ακίνητο να βρίσκεται στο εσωτερικό της χώρας, δηλαδή όχι παραλιακά.
Σκοπός του μέτρου αυτού είναι να δώσει ώθηση σε περιοχές της χώρας που όντως είναι λιγότερο ανεπτυγμένες και το κατά κεφαλήν εισόδημα χαμηλότερο από το εθνικό μέσο όρο.
Αντίστοιχη διαφοροποίηση μπορεί να ενταχθεί και στο Ελληνικό πρόγραμμα, όμως θα πρέπει να γίνει προσεχτικά και λαμβάνοντας υπόψιν δύο πολύ σημαντικούς παράγοντες:
1) Τυχόν απόκλιση στο ελάχιστο όριο επένδυσης δεν μπορεί να είναι μεγαλύτερη του 20%, διότι σε αυτήν την περίπτωση θα δημιουργήσει εσωτερικό ανταγωνισμό και ουσιαστικά κατάργηση του προγράμματος στις «ακριβές» περιοχές.
2) Τυχόν απόκλιση δεν μπορεί να εφαρμοστεί «συλλήβδην» σε όλη την Ελληνική επαρχία, αλλά θα πρέπει να γίνει πολύ προσεχτική διαλογή «με το σταγονόμετρο» των περιοχών που θα ευεργετηθούν από τυχόν έκπτωση. Παράδειγμα, βάσει των στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ για τα αποτελέσματα των Εθνικών Λογαριασμών σε επίπεδο Περιφέρειας (NUTS II), η Δυτική Μακεδονία βρίσκεται σε βαθιά ύφεση με το κατά κεφαλήν και περιφερειακό ΑΕΠ σε ελεύθερη πτώση, λόγω της απολιγνιτοποίησης. Επίσης, το Βόρειο Αιγαίο, η Ανατολική Μακεδονία και η Θράκη εμφανίζουν ΑΕΠ σημαντικά χαμηλότερο από τον Εθνικό μέσο όρο, επομένως αυτές θα μπορούσαν να είναι και οι μόνες περιφέρειες που θα εφαρμοστεί η έκπτωση.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γ: ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΙΚΑΙΟΥ – ΕΦΑΡΜΟΓΗ WAITING LIST
Ο μέσος χρόνος υλοποίησης μιας υπόθεσης (από την ημέρα που ο επενδυτής επιλέγει το πρόγραμμα μέχρι την στιγμή που καταθέτει την αίτηση) είναι 12 μήνες, καθώς ο μέσος χρόνος αγοραπωλησίας ενός παλιού διαμερίσματος απαιτεί από 4-8 μήνες, ενώ ο μέσος χρόνος αναμονής για την καταχώριση στο κτηματολόγιο ή το υποθηκοφυλακείο είναι 2-4 μήνες. Παράλληλα, σημαντικές καθυστερήσεις εμφανίζουν τα Ελληνικά Προξενεία προκειμένου να κάνουν πληρεξούσιο σε νέους επενδυτές, δίνοντας ραντεβού ακόμα και μετά από 6 μήνες.
ΠΡΟΤΑΣΗ
Προτείνεται η εφαρμογή διαδικτυακής λίστας τύπου “Waitιng List”, στην οποία θα μπορούν να συμπεριληφθούν όσοι έχουν ήδη ξεκινήσει ή προτίθενται να ξεκινήσουν άμεσα διαδικασίες και θέλουν να ενταχθούν στο υφιστάμενο πρόγραμμα, υπό την προϋπόθεση ότι θα καταθέσουν την αίτησή τους εντός ορισμένου χρόνου.
Μέσω της πλατφόρμας του Υπουργείου Μετανάστευσης, οι υποψήφιοι επενδυτές θα μπορούν να ανεβάζουν το διαβατήριό τους και να λαμβάνουν αριθμό πρωτοκόλλου, τον οποίο θα χρησιμοποιούν για να καταθέσουν αίτηση βάσει του υφιστάμενου ελαχίστου ορίου επένδυσης, των 250.000 ευρώ.
Η waiting list θα αφορά αυτούς που έχουν αποφασίσει να προχωρήσουν με το πρόγραμμα golden visa, επομένως μπορεί να είναι ανοιχτή για μικρό χρονικό διάστημα, π.χ. μέχρι το τέλος του τρέχοντος έτους.
Όσοι δεν περιληφθούν στην λίστα, θα πρέπει από την ημέρα έναρξης του νέου σχήματος να υλοποιήσουν επένδυση με το νέο ελάχιστο όριο επένδυσης των 500.000 ευρώ.
Το δικαίωμα υπαγωγής στο παλιό όριο δεν θα είναι μεταβιβάσιμο αλλά αυστηρά προσωποπαγές και θα αφορά αποκλειστικά τον κάτοχο του διαβατηρίου που ανέβηκε στην πλατφόρμα.
Παράλληλα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η σοβαρότητα των υποψήφιων επενδυτών, μπορεί να ζητηθεί η πληρωμή του 50% του παραβόλου (μέσω της πλατφόρμας e-paravolo), δηλ. ποσό 1.000 ευρώ το οποίο μπορεί να συμψηφίζεται κατά την κατάθεση της αίτησης.
ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ (με ημερομηνίες)
Αποφασίζεται η εφαρμογή του νέου ελαχίστου ορίου από 1.1.2023. Άρα για όποιους καταθέσουν από 1.1.2023 θα εφαρμόζεται το νέο όριο των 500.000 ευρώ.
Παράλληλα, εφαρμόζεται WAITING LIST που δέχεται αιτήματα μέχρι 31/12/2022. Εάν κάποιος περιληφθεί και λάβει αριθμό πρωτοκόλλου, θα μπορεί να καταθέσει την αίτησή του με βάση το υφιστάμενο ελάχιστο όριο (250.000 ευρώ) μέχρι την 31/12/2023.
Εάν κάποιος δεν θελήσει να περιληφθεί στην WAITING LIST μέχρι την 31/12/2022, τότε από 1/1/2023 θα μπορεί να καταθέσει μόνο βάσει του νέου ορίου των 500.000 ευρώ.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ: ΑΥΞΗΣΗ ΟΡΙΟΥ ΚΑΙ ΣΤΙΣ ΑΥΛΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ
Ο διπλασιασμός του ελαχίστου ύψους επένδυσης για την αγορά ακινήτου θα πρέπει να συμπαρασύρει και το ελάχιστο όριο επένδυσης για τις προθεσμιακές καταθέσεις του άρθρου 16 παρ. Γ Ν. 4251/2014. Σε άλλη περίπτωση, η επένδυση σε άυλα προϊόντα θα λειτουργεί ανταγωνιστικά προς την αγορά ακινήτων. Ενδεικτικά αναφέρονται τα ελάχιστα όρια επένδυσης σε προθεσμιακές καταθέσεις σε Πορτογαλία και Ισπανία που λειτουργούν αντίστοιχα προγράμματα:
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ
ΑΚΙΝΗΤΟ 280.000 - 500.000
ΠΡΟΘΕΣΜΙΑΚΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗ 1.500.000
ΙΣΠΑΝΙΑ
ΑΚΙΝΗΤΟ 500.000
ΠΡΟΘΕΣΜΙΑΚΗ ΚΑΤΑΘΕΣΗ 1.000.000
Επομένως θα πρέπει και στην Ελλάδα να αυξηθεί το ποσό επένδυσης σε άυλα προϊόντα, ώστε να ξεπερνά αυτό της επένδυσης σε ακίνητα και να συμβάλλει στον τραπεζικό τομέα.