Ontwikkeling

Technische implementatie en open source

In 2025 organiseerden we het eerste landelijke, zelfgeorganiseerde online referendum in Duitsland met behulp van het democratische e-stemsysteem "opn.vote". Ongeveer 20.000 mensen downloadden het digitale stemmateriaal en uiteindelijk brachten bijna 13.000 mensen hun stem uit. De verkiezingsuitslagen zijn openbaar en volledig transparant. Alle uitgebrachte stemmen worden opgeslagen op de blockchain "Gnosis Chain" en zijn daarom permanent, onveranderlijk en openbaar toegankelijk. Met behulp van een gratis commandoregelprogramma kan iedereen zelfstandig zijn of haar eigen versleutelde stem die online is opgeslagen, decoderen en verifiëren.

openPetition heeft een eigen cryptografisch stemprotocol ontwikkeld en een referentie-implementatie gemaakt, genaamd opn.vote. De software is open source, gedocumenteerd, licentieerbaar en publiekelijk toegankelijk via een GitHub-repository. Dit garandeert niet alleen transparantie, maar biedt ook de mogelijkheid om het systeem verder te ontwikkelen, te testen of in andere contexten te gebruiken.

Gebruik voor non-profitdoeleinden is gratis en zal altijd gratis blijven.

Demo: Onze teststemming

Bent u van plan om online stemmen te organiseren voor uw project? Dan is opn.vote wellicht iets voor u. Het is een kosteneffectieve en schaalbare oplossing die van de grond af aan is ontworpen volgens democratische principes. opn.vote werkt met een vooraf gedefinieerde kiezerslijst of met een open groep deelnemers die een verificatieproces hebben doorlopen met behulp van een identiteitskaart of een pincode per post. Lees hier meer over ons verificatieproces. opn.vote beschikt over een webapplicatie die de generatie van beveiligingssleutels, de controle van de stemgerechtigheid en het stemproces zelf afhandelt – zonder tussenkomst van een centrale autoriteit.

Je kunt het hier uitproberen met deze demo-verkiezing.

Waarom blockchain en Ethereum?

Blockchaintechnologie vormt de basis voor een modern, betrouwbaar elektronisch stemsysteem zonder extra technische obstakels voor kiezers op te werpen. De gedecentraliseerde architectuur zorgt ervoor dat de controle niet in handen is van één enkele entiteit, waardoor manipulatie aanzienlijk wordt bemoeilijkt. Elke uitgebrachte stem wordt transparant, traceerbaar en publiekelijk verifieerbaar opgeslagen, terwijl tegelijkertijd de anonimiteit van de kiezers wordt gewaarborgd door middel van geschikte cryptografische methoden.

Een belangrijk voordeel van blockchain is de onveranderlijkheid: eenmaal opgeslagen, kunnen gegevens niet meer worden gemanipuleerd. Dit zorgt voor een hoge mate van beveiliging tegen vervalsing en belemmert verkiezingsfraude aanzienlijk. Tegelijkertijd maakt de technologie snel en kosteneffectief stemmen mogelijk, ongeacht locatie of tijdstip. Vooral in het licht van steeds complexere hybride dreigingen biedt de gedecentraliseerde structuur een cruciaal veiligheidsvoordeel, omdat er geen enkel aanvalspunt is.

Bovendien versterkt blockchain democratische processen door vertrouwen te vervangen door transparantie: resultaten kunnen door alle deelnemers zelf worden geverifieerd, in plaats van uitsluitend te vertrouwen op centrale instellingen. Deze vorm van gedistribueerde controle bevordert participatie en kan op de lange termijn het vertrouwen in digitaal stemmen vergroten. Opn.vote maakt gebruik van een op Ethereum gebaseerde infrastructuur, specifiek via het Gnosis-ecosysteem, dat is ontworpen voor efficiëntie en lage transactiekosten.

Ethereum is bijzonder geschikt voor elektronisch stemmen, omdat het als gevestigd platform voor slimme contracten een grote ontwikkelaarsgemeenschap, uitgebreide tools en sterke netwerkeffecten biedt. Stemprocessen kunnen geautomatiseerd, transparant en fraudebestendig worden gemaakt met behulp van slimme contracten, zonder afhankelijk te zijn van een centrale autoriteit. De open infrastructuur maakt bovendien onafhankelijke audits en continue ontwikkeling mogelijk.

Door over te stappen op het energiezuinige Proof-of-Stake-mechanisme is Ethereum nu aanzienlijk duurzamer dan eerdere blockchain-systemen en beter geschikt voor schaalbare applicaties. Tegelijkertijd profiteert opn.vote van de stabiliteit en veiligheid van een netwerk dat zich al jarenlang heeft bewezen. De waarde van Ethereum ligt niet alleen in het economische aspect, maar vooral in zijn rol als een wereldwijde, gedecentraliseerde infrastructuur die actief wordt gebruikt en verder ontwikkeld door talloze projecten.

Tot slot wordt de verdere ontwikkeling van Ethereum gedreven door een sterke community en de Ethereum Foundation, die specifiek zinvolle en maatschappelijk relevante toepassingen ondersteunt. Met name in de context van elektronisch stemmen biedt deze technologische en conceptuele basis een solide fundament voor betrouwbaar digitaal stemmen.

Vooruitzicht: Volgende ontwikkelingsstappen

In de toekomst zullen verkiezingsfunctionarissen een beheerdersinterface hebben om hun respectievelijke verkiezingen/referenda te organiseren. Hiermee kunnen ze de registratieperiode, de aanmaak van de beveiligingssleutel en het stembiljet, en de stemperiode specificeren. We verwerken ook continu feedback van gebruikers: we moeten de juiste balans vinden tussen gegevensbeveiliging en gebruiksvriendelijkheid. Momenteel zijn registratie en verificatie via openPetition vereist – we werken al samen met een universiteit om het verificatieproces te decentraliseren. Vanuit technisch oogpunt zoeken we steeds meer contact met mensen in de "Tech for Good"-gemeenschap om te netwerken, hun perspectieven op opn.vote te horen en het zo verder te verbeteren.